¶λκη Ζέη: Η Αρχόντισσα των παραμυθιών

Κατηγορία: Ελλάδα και Κόσμος - 04/04/2013 11:18:00

ΕπΆ ευκαιρία της Παγκόσμιας Ημέρας του Βιβλίου (02.04), η Εστία Ιταλίας του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού, η Ελληνική Κοινότητα Τεργέστης και το Τμήμα Νεοελληνικής Γλώσσας του Πανεπιστημίου της Τεργέστης, με την υποστήριξη του Ελληνικού Υπουργείου Πολιτισμού και των εκδόσεων Camelozampa, διοργανώνουν στην Τεργέστη διάλεξη με τίτλο «¶λκη Ζέη: Η Αρχόντισσα των παραμυθιών». Η διάλεξη θα γίνει την Παρασκευή, 5 Απριλίου 2013 και ώρα 17.30, στην αίθουσα Sala Giubileo-Filoxenia (Riva III Novembre, Τεργέστη). Τη ζωή και το έργο της ¶λκης Ζέη θα παρουσιάσουν η καθηγήτρια Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας κυρία Lucia Marcheselli Loukas και η Δρ. Tiziana Cavasino, μεταφράστρια της πρόσφατης ιταλικής έκδοσης του βιβλίου «Γατοκουβέντες» (Micioragionamenti) από τις εκδόσεις Camelozampa 2012, με πρωτότυπη εικονογράφηση από την Fransesca Assirelli, που θα παρουσιαστεί στο πλαίσιο της διάλεξης. Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης θα προβληθεί οπτικοακουστικό υλικό, ενώ το κοινό και ιδιαίτερα τα παιδιά της Τεργέστης θα έχουν την ευκαιρία διαλόγου με την πολυβραβευμένη Ελληνίδα συγγραφέα. 

Η ¶λκη Ζέη γεννήθηκε στην Αθήνα το 1925 και έζησε στην παιδική της ηλικία στην Σάμο. Μαθήτρια ακόμα του Γυμνασίου άρχισε να συγγράφει θεατρικά κείμενα για το Θέατρο Σκιών. Ο «Κλούβιος» είναι δικό της δημιούργημα, που στη συνέχεια έγινε ο πρωταγωνιστής του Θεάτρου Σκιών της Αθήνας «Μπάρμπας Μυτούσης». Είναι πτυχιούχος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και της Σχολής Θεάτρου της Αθήνας. Η ¶λκη Ζέη έζησε στις αρχές της δεκαετίας του Ά50 στην Ιταλία για δύο χρόνια, περιμένοντας βίζα για την Σοβιετική Ένωση. Στο διάστημα αυτό συνεργάστηκε με τον De Filippo σε θεατρικές του παραστάσεις. Επίσης μετέφρασε έργα του γνωστού συγγραφέα Gianni Rodari στα ελληνικά. Από το 1954 έως το 1964 έζησε ως πολιτική πρόσφυγας στην Μόσχα. Το 1964 επιστρέφει οικογενειακώς στην Ελλάδα, για να ξαναβρεθεί το 1967 ως εξόριστη της Χούντας στο Παρίσι, όπου παραμένει έως το 1974.

Η ¶λκη Ζέη είναι μια σημαντική προσωπικότητα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Γράφει κυρίως για παιδιά, όμως απευθύνεται και στους ενήλικες. Μέσα στα έργα της η συγγραφέας μετατρέπει τα προσωπικά της βιώματα σε μυθιστορηματικές καταστάσεις, κρατώντας πάντα την απαραίτητη απόσταση από το αυτοβιογραφικό στοιχείο, αλλά επιτρέποντας στους ήρωές της να βλέπουν τα πράγματα με τη δική της θεώρηση. Ανήκοντας σε μια γενιά με συλλογικά οράματα, έχοντας ζήσει τα συνταρακτικά γεγονότα της πρόσφατης ιστορίας της Ελλάδας, των ανατροπών, των διωγμών, της αγωνίας για το αύριο, της συμμετοχής στους αγώνες για ελευθερία και δημοκρατία, αισθάνεται το χρέος να αποτυπώσει σημαντικές ιστορικές στιγμές με παράλληλη αναζήτηση των διαχρονικών αξιών και των σύγχρονων θεμάτων για χάρη των νεότερων γενεών. Αυτό όμως που κάνει το έργο της ¶λκης Ζέη μεγάλο είναι η απήχησή του και εκτός των συνόρων της Ελλάδας, έχοντας αποσπάσει σημαντικά βραβεία.

Στα ελληνικά γράμματα εμφανίστηκε το 1963 με το πολυβραβευμένο παγκοσμίως μυθιστόρημα «Το καπλάνι της βιτρίνας», το οποίο έχει μεταφραστεί σε 35 γλώσσες (Βραβείο Mildred Batchelder στην Αμερική, Premio Andersen στην Ιταλία) που με τις συνεχείς του επανεκδόσεις αποτέλεσε σταθμό για τη νεότερη ελληνική λογοτεχνία για παιδιά. Έχει αξιολογηθεί ως ένα από τα καλύτερα βιβλία για παιδιά στον κόσμο και περιλαμβάνεται σε διεθνείς καταλόγους προτεινόμενων βιβλίων για ανάγνωση και για μελέτη στο σχολείο. ¶λλα βραβευμένα βιβλία είναι «Ο μεγάλος περίπατος του Πέτρου», «Κοντά στις ράγιες» (βραβείο Mildred Batchelder στην Αμερική), «Η Κωνσταντίνα και οι αράχνες της» (Βραβείο Βιβλιοφάγων στη Γαλλία – Prix des Embouquineurs).

Στην Ιταλία η ¶λκη Ζέη είναι γνωστή από την εποχή που μεταφράστηκε στα ιταλικά «Το καπλάνι της βιτρίνας» (La tigre in vetrina, Torino: Giulio Einaudi, 1978). Στη συνέχεια μάλιστα εκδόθηκε για σχολική χρήση από τον Einaudi Scuola και για μια δεκαετία διαβαζόταν στα ιταλικά σχολεία (La tigre in vetrina, Milano: Einaudi Scuola, 1990, 1996, 1997, 1998, 1999). Το 2006 έγινε επανέκδοσή του από τις Εκδόσεις Salani (La tigre in vetrina, Milano: Salani, 2006). Η έκδοση αυτή απέσπασε το βραβείο παιδικού βιβλίου 2007 Premio Andersen – Il mondo dellΆinfanzia. Επίσης έχει κυκλοφορήσει στην ιταλική γλώσσα το βιβλίο «Ο μεγάλος περίπατος του Πέτρου» (La storia di Petros, Milano: Mondadori, 1991, 3rd edition 1996), το βιβλίο «Η μώβ ομπρέλα» (L' ombrello viola, Milano: Mondadori, 2004), όπως και το βιβλίο «Κοντά στις ράγες» (Vicino ai binari, Torino: Petrini Editore, 1996). Το μυθιστόρημά της για ενήλικες «Η Αρραβωνιαστικιά του Αχιλλέα» κυκλοφόρησε στα ιταλικά σε μετάφραση της Lucia Marcheselli Loukas (La fidanzata di Achille, Milano: Crocetti, 1998). Το βιβλίο αυτό απέσπασε το 2002 το ιταλικό Βραβείο Acerbi.